Little Ida's Flowers

1. Hai cảnh mà tôi rất thích trong phim Ida của Pawlikowsky: cảnh người dì tự tử và cảnh "And then" ở cuối phim.

Đã lâu chưa thấy cảnh một cái chết đẹp như vậy, ít ra là từ sau Antichrist với cảnh đứa bé ngã từ tầng cao xuống như một bông tuyết mong manh giữa trời mùa đông.

https://www.youtube.com/watch?v=jdgSG91w-Ec

Cô ấy không có sự chìm đắm im lặng, không có một lời trần tình, cũng không có sự hoảng loạn của những người tự tử thông thường. Cô ấy bận rộn sửa soạn như người ta thức dậy hằng ngày, mặc bộ áo váy, hút điếu thuốc, uống tách trà rồi đi làm. Mọi thứ trơn tru, tự nhiên. Giống như thể mỗi ngày người ta đều làm vậy. Mỗi ngày đều tiệm cận cái chết, như thể nó là việc diễn ra đều đặn. Rồi bất ngờ cô ấy nghiêng người qua cửa sổ. Dứt khoát không chút do dự. Rơi xuống như một đóa hoa tàn sau buổi tiệc đêm.


2.

https://www.youtube.com/watch?v=uMnNstg9hI4

Ida thức dậy. Những chuỗi đối thoại ngắn. Hầu như Ida không nói gì ngoại trừ câu hỏi : "Rồi sao nữa?"

Chẳng có gì. Một đời sống bình thường như những cuộc đời ngoài kia. Một buổi hòa nhạc, một con chó, một anh chồng, một gia đình.

Rồi sao nữa?

Rồi sao nữa?

Rồi sao nữa.

...

Read More

Posted by : Man vu

Share:

La double vie de Véronique

Mình mê âm nhạc của Zbigniew Preisner đã lâu nhưng mới chỉ nghe từng bản rời rạc chứ chưa nghe khi kết hợp với film.

Phim quả thật rất đẹp, dù khó có thể tóm tắt lại được cốt truyện. Thật sự không có cốt truyện. Chỉ là những tình huống rất tinh tế trong đời người. Những cử động của nhân vật, từng tình tiết trong phim không có cái nào dư thừa.

Đoạn thoại này làm lòng nhói lên một cái. Alexandre nói bằng tiếng nói của người diễn rối, mà chúng ta thì chỉ là con rối trong cuộc đời, dễ dàng ngã xuống và hư hoại mất.

Weronika: Is that me?
Alexandre Fabbri: Of course it's you.
Weronika: Why two?
Alexandre Fabbri: Because during performances I handle them a lot. They damage easily.

Chỉ có cảm giác như có một điều gì chết đi trong lòng...

Read More

Posted by : Man vu

Share:

L'heure d'été

Một bộ phim đẹp và buồn vô cùng.

Người ta xây nhà, cẩn mẩn từng viên gạch xanh trang trí bếp, tỉ mẩn như con ong xây tổ, tha nhặt về những món đồ trang trí. Những chiếc bình hoa chỉ có ý nghĩa khi nó được đổ đầy nước và cắm hoa tươi, những chiếc bàn chỉ có ý nghĩa khi chúng được để trong gia phòng, mặt bàn xếp sách vở, bút, ngăn kéo đầy những ghi chép. Tranh ảnh là để trang trí, để hiện diện ấm áp trên những bức tường, làm đẹp cho nhà. Ngôi nhà chỉ có ý nghĩa khi chúng có người ở, có ánh đèn ấm vàng tỏa khắp,...

Thế rồi bình hoa, bàn ghế, tranh ảnh vào viện bảo tàng, vào những bộ sưu tập khóa trong két sách cả. Có một đoạn Frédérique kể rằng một họa sĩ kia, có lần đi thăm lại bức tranh cũ mà mình đã bán cho một người giàu nọ. Bức tranh đó vẽ người vợ thân yêu quá cố của họa sĩ. Khi đến nhà chủ nhân mới của bức tranh, nhìn thấy hiện trạng, ông tái nhợt ra. Bức tranh được đặt sau những lớp kính và sắt. Y như người ta đã tống vợ ông vào tù. Frédérique và vợ nhìn cái bàn ở Musée d'Orsay rồi bảo nhau trông nó thật là xa lạ...

Người chết, bọn trẻ lớn lên bơ vơ, người lớn già đi ngơ ngác. Có nhiều đoạn buồn phát khóc. Làm nhớ đến vở Vườn anh đào của Chekhov. Chắc là cái giỏ anh đào mà bọn trẻ bỏ quên lại là một ẩn dụ nhắc đến vở này, cả cái chi tiết quên bà vú già cũng hơi hơi giống với hình ảnh lủi thủi của Eloise lúc gần cuối film.

Có một đoạn mình thấy rất hay là đoạn 3 anh em vừa dọn bữa tối vừa thỏa thuận ý kiến về việc bán nhà hay không. Người ra người vào, thoại đứt khúc, tiếng dao nĩa, lúc cười lúc trầm... tất cả bộc lộ rõ sự khó xử, dùng dằng của họ. Đời sống thực tế đòi hỏi như vậy, họ cũng không biết làm sao...

Đoạn Eloise loay hoay đứng trước những ô của kính khóa kín, nhòm nhòm vào nhà từ khắp phía, thấy sàn nhà lăn lóc vật dụng, bụi bẩn, nắng xiên xiên, rồi bà lặng lẽ cắt một ít hoa mang đến mộ Helène làm mình nhớ đến ông ngoại. Hoa trái ở đời ngọt ngào sẽ không còn được thấy nữa...Sách vở trong tủ không biết ai sẽ đọc nữa...

Btw, film cũng có một cái hay là cho mình biết được một phần công việc của Musée d'Orsay. Nhìn lại cái bảo tàng ấy, nhớ Paris nhiều.

Read More

Posted by : Man vu

Share:

Leslie n Wong

Phần lớn phim của ông ấy, tôi xem vào cuối mùa hè năm 2009, trong một căn nhà nhỏ, ở chung cư tầng 3 hay 4 gì đó, tôi không còn nhớ rõ. Phim mượn từ thư viện công cộng của cái thành phố ấy. Phim của Wong lúc nào cũng đắt người đến mượn. Không hiểu sao mùa hè ấy, tôi may mắn nhìn thấy bộ ba phim của Wong còn sót lại trên giá. Những bộ phim của Wong tôi đều xem một mình, dù tôi có nài nỉ thế nào, cũng không có duyên xem cùng người thứ hai.

Những buổi chiều cuối tháng tám, tôi ngồi nhìn khung hình có sắc vàng và xanh rất đặc trưng của Wong rồi lại nhìn ra ngoài cửa sổ, lá xanh, cành mỏng như một sợi chỉ. Tôi mơ mộng nghĩ về thứ ánh sáng ban sớm dịu dịu chiếu qua cửa hắt xuống chiếc ghế đệm có thể trải ra thành giường...

Tâm trạng khi yêu - In the mood for love làm tôi cũng xao xuyến nhưng không làm tôi day dứt nhiều bằng những phim khác.

Trong phim của Wong, tôi gặp lại Lâm Thanh Hà, nhưng lần này không hiểu sao sự bạo liệt cao ngạo và bí ẩn của nàng không làm tôi xao xuyến bằng Vương Phi. Tôi nhớ cái khăn chảy nước tong tỏng của Tony Leung, cái cục xà bông cứ mỗi ngày lại một hao mòn đi...Không hiểu sao người ta hay nhắc về Tony Leung - Lương Triều Vỹ nhiều như thế... Tôi không có cảm giác với anh ta. Tôi nhớ hơn cả, ám ảnh hơn cả là Leslie. Con người này, một cái xoay lưng, một cái khép mắt, một động tác hạ tay xuống cũng làm lòng tôi có cảm giác buồn bã khôn tả.

Tôi nhớ dáng đi của Leslie lúc anh rời căn nhà ở Phillipine, lúc nhìn khung hình đó, không hiểu sao có cảm giác muốn khóc, giống như đoạn tuyệt với một điều gì đó khủng khiếp mà thân thương lắm... Những ngày hè ấy, tôi ngồi trên chiếc ghế dài, nhìn qua cửa sổ, tự hỏi liệu có ngày mình sẽ phải đoạn tuyệt với một điều gì tương tự không ?

Tôi nhớ lúc anh ấy mặc chiếc áo khóac lên, đi ra khỏi phòng... Có cảm giác như là anh ấy sẽ đi mãi mãi. Có cái gì đó ngột ngạt kỳ lạ...

Tôi nhớ dáng Leslie nằm trên ghế, co quắp lấy chiếc chăn vắng hơi người và khóc...Tôi chưa từng thấy nhân vật nào diễn tả sự cô đơn đến kinh hoàng như Leslie...

Hình như Xuân quang xạ tiết - Happy together là bộ phim tôi thích nhất của Wong...Thứ tình cảm và những hình ảnh bạc bạc trong phim cứ làm tôi quay quắt mãi không thôi... Trước đó hơn 1 năm, lúc Maki gửi cho tôi cái bản nhạc trong phim, tôi nghe và hình dung ra tuyết trắng bên cửa sổ tháng 12, không ngờ lúc nhìn vào phim của Wong, lại thấy như miệng núi lửa vừa tắt được không lâu, khói tro còn váng vất... Tôi nhớ đốm thuốc của nhân vật... đen trắng nhòe nhọet,khổ sở...

Hai ngày trước, tôi đã làm được một điều tiến bộ, tôi đã cố gắng trở lại một rạp chiếu phim và xem được hết một bộ phim. Khó có thể diễn đạt được cảm xúc của tôi. Tôi cố trấn xuống nỗi sợ hãi nhìn những hình người trong phim. Tôi sợ những cuộc đời dang dở trên phim. Tôi sợ khi màn hình tắt, tôi và những người xem đã về, những nhân vật vẫn dang dở lửng lơ tan nát đau khổ trong những góc khuất mà họ không bộc lộ ra trên phim. Tôi đang dần dần không phân biệt được đâu là thật và diễn...

Tôi trở lại, nhìn họ di chuyển trên phim, lòng tôi vẫn đắng nhưng tôi biết mình vẫn sẽ phải cố gắng đi tiếp hành trình.

Người ta cứ nói mãi và nói mãi về cuộc đời...Người ta cứ nói mãi về Wong và film của ông ấy...

Nhưng Leslie thì đã nhảy lầu chết mất rồi...

Read More

Posted by : Man vu

Share:

The show must go on

Gần đây tôi rất ngại xem phim, xem kịch hay xem bất kỳ loại hoạt động nào mà tôi có cảm giác như mình đang xem trình diễn những cuộc đời trước mắt.

Vì tôi luôn có cảm giác sợ.

Tôi sợ những cuộc đời đó ngưng lại giữa chừng, tôi sợ mình không phân biệt nổi đâu là thật đâu là ảo. Tôi sợ nhìn thấy nỗi đau lòng của những con người, những cuộc đời đó. Tôi sợ cảm giác bứt rứt trước một cuộc đời ngưng lại nửa chừng.

Thậm chí ngay cả phim phim, kịch hay bất kỳ thứ gì khác khi kéo đến phút giây cuối cùng lúc nhân vật chết đi thì tôi vẫn cứ thấy sợ. Ngộ nhỡ có một thời khắc nào đó, một nỗi khổ tâm nào đó của một con người mà tôi đã bỏ lỡ thì sao ?

Những người đàn bà không phải chỉ có yêu người đan ông, khổ sở vì tình rồi thôi. Sẽ có lúc cô ta còn khóc cả vì chiếc bát vỡ hay vì mất việc hay vì một con ong châm hay khi cô ta ốm, nhưng đau khổ không liên quan đến mạch chính của một bộ phim, một vở kịch, một quyển sách. Những lúc đó, cô ta sẽ biết làm sao ? Đâu là chính phụ trong môt cuộc đời ? Những gì tôi đang trải qua đây là chính hay phụ ?

Quan sát cuộc đời người khác thật sự là một việc vượt quá sức chịu đựng của tôi.

Read More

Posted by : Man vu

Share:

Mai 1968

Tháng 5 năm 1968.

Tôi thích mái tóc đen của Théo rũ xuống trên chiếc vest nhung xanh. Tôi thích 3 thân thể như cẩm thạch, như ba đứa trẻ ngủ dưới lán trại tuổi thơ...

Tự nhiên tôi nghĩ đến Thiện.

Tự nhiên tôi nghĩ đến anh ta. 2 năm, anh ta đã thay đổi rất nhiều.

Hiếm lần trong đời tôi gọi anh ta bằng tên thật, ngay cả khi chỉ mình tôi nhủ trong đầu.

Read More

Posted by : Man vu

Share:

Pan's Labyrinth

Xem xong Pan's Labyrinth xong, leo lên gác thì điện tắt. Nằm lăn qua lăn lại mãi. Từ dạo để đèn ngủ thì giờ phát hiện ra là nằm trong bóng tối thấy bất an..., nhất là sau khi vừa xem xong một phim nặng nề như vậy.

Phim hay một cách khó tin nổi. Lặng một lúc lâu mới đứng dậy được. Nó không phải là thứ phim làm người ta phải òa lên khóc mà nó là phim khi xem xong cảm thấy bàng hoàng và đau đớn một cách không diễn đạt được.

Ofelia : Many, many years ago in a sad, faraway land, there was an enormous mountain made of rough, black stone. At sunset, on top of that mountain, a magic rose blossomed every night that made whoever plucked it immortal. But no one dared go near it because its thorns were full of poison. Men talked among themselves about their fear of death, and pain, but never about the promise of eternal life. And every day, the rose wilted, unable to bequeath its gift to anyone... forgotten and lost at the top of that cold, dark mountain, forever alone, until the end of time.

Read More

Posted by : Man vu

Share:

Les Parapluies de Cherbourg

Đọc tóm tắt trên trang web của Idecaf thì có lẽ tưởng nó là một mélodrame, có kẻ xấu và người tốt.

Nhưng nó là cuộc sống.

Chẳng ai tốt và chẳng ai xấu.

Họ chỉ sống cuộc đời của họ, buồn rồi vui.

Phần 1 trôi qua buồn tẻ. Những đôi lứa yêu nhau, những đam mê tuổi trẻ, những bồng bột, như bao nhiêu tuổi trẻ khác...Cho dù nàng có khóc đến hết nước mắt, cho dù nàng có quỵ lụy van vỉ "Ne me quitte pas"  thì chàng vẫn sẽ ra đi. Người ta không thể coi tình yêu là cứu cánh của đời mình. Còn phải có những nghĩa vụ và trách nhiệm khác, những mục đính sống khác...

Phần thứ 2, những ngăn cách, nhưng không có kịch tính, như cuộc sống, là những lớp sóng, liên tiếp, nhẹ nhàng trôi đến. Người mẹ nói rất đúng rằng : "Chỉ có trên phim ảnh người ta mới chết vì tình yêu". Nàng quyết định, không phải là không day dứt. Nhưng nàng quyết định đúng. Đó là người đàn ông tốt. Không phải vì anh ta giàu mà anh ta không phải là người tốt. Người đàn ông yêu nàng và yêu cả những lầm lạc tuổi trẻ của nàng...Làm sao từ chối một người đàn ông như vậy, một bến bờ bình an...Ở độ tuổi của nàng, 18 tuổi, quá trẻ, nhưng dường như chỉ sau 2 tháng Guy ra đi, nàng đã trở thành người đàn bà còn trầm mặc và già cỗi hơn cả mẹ nàng.

Phần thứ 3, phần hay nhất. Chàng trở về. Ngỡ là chàng sẽ làm hỏng cuộc đời mình khi biết nàng đã ra đi. Nhưng chàng vẫn sống tiếp cuộc đời chàng. Rốt cuộc số lượng những người đàn ông làm hỏng đời mình vì một người đàn bà hình như chỉ tồn tại đa số trên phim ảnh và tiểu thuyết. Guy bỏ việc, uống rượu, cộc cằn, để rồi sau đó sống lại trong vòng tay của người kỹ nữ tóc nâu dịu dàng. Trở về sau đêm đó, biết rằng dì Elise đã mất và Madeleine sẽ ra đi, dường như Guy đã quyết định xong cuộc đời mình.

Cảnh cuối cùng, trong đêm giáng sinh, nàng lái xe ngang qua. Con nàng mang tên giống con chàng. Chàng cũng không muốn gặp nó...Nó đã không thuộc về đời chàng từ lâu...

Cảnh cuối cùng, nàng nền nã và có lẽ hạnh phúc. Nàng lái xe đi trong đêm tuyết lạnh. Mẹ nàng vừa mất 3 tháng trước. Nàng đang trở về với mái ấm, gia đình mình...

Cảnh cuối cùng, chàng đón Madeleine và con trai bằng một vòng tay rộng và ấm...

Tất cả đều hạnh phúc hay tất cả đều không hạnh phúc?

Cuộc sống trải bày những câu chuyện, chỉ kể chúng ra và rồi lại im lặng như đêm giáng sinh tuyết phủ.

Read More

Posted by : Man vu

Share: