Nhiều khi tôi như là đi mãi không về

1. Bessie hát bài này rất hay. Lần đầu tiên tôi nghe bài hát này là cách đây gần 7-8 năm chi đó. Tôi đọc một bài viết tổng quát về những bài hát được Phạm Duy chuyển lời Việt. Phạm Duy hát bài này cũng rất xúc động. "Nhiều khi tôi như đứa trẻ không mẹ. Nhiều khi tôi như là đi mãi không về. Nhiều khi tôi như sợi lông trắng bay trong trời..."

Link

Tôi có thể nghe đi nghe lại bài hát đó cả chục lần không chán. Giọng Phạm Duy tình cảm, mộc mạc, buồn tha thiết.

2. Năm 2009, hết mùa hè, tôi quay trở lại trường học. Tôi bay một chuyến bay dài hơn 10 ngàn cây số, qua những đại dương, qua những ngọn núi, qua những châu lục. Buổi trưa hôm đó, tôi có đến hơn 4 tiếng chờ tàu ở Gare de l'Est. Người tôi hơi sốt sốt, mệt mệt. Tôi uống thuốc rồi lấy điện thoại nhắn về cho mẹ, nói rằng con đến nơi rồi, con mệt lắm. Mẹ nhắn lại : đành cố thôi, biết sao được con. Lúc đó tôi bỗng rất nhớ cảm giác thuở ấu thơ...

3. Lúc nhỏ, tôi nhớ láng máng rằng mình được nghỉ học vào các ngày thứ Năm. Mà mẹ thì vẫn phải đi dạy học vào ngày đó. Có khi cả buổi, có khi nửa buổi. Những ngày mẹ chỉ đi dạy vào buổi chiều, mẹ sẽ có thời gian dỗ tôi ngủ trưa. Trước khi ngủ, bao giờ mẹ cũng nói với tôi rằng lát nữa ngủ dậy, không thấy mẹ thì đừng sợ nhé. Mẹ đi dạy học, một chút xíu nữa thôi rồi mẹ sẽ về. Khi tôi ngủ, bao giờ tay cũng nắm lấy một chéo áo của mẹ, hoặc là chạm nhẹ vào người mẹ, như thể tôi tin rằng chỉ cần mẹ trở mình dậy, tôi sẽ nhận ra ngay. Nhưng trẻ con thường ngủ rất sâu, mẹ đi lúc nào tôi không bao giờ biết. Bởi vậy những buổi trưa thức dậy, tôi bao giờ cũng hốt hoảng nhận ra mình chỉ có một mình. Cái cảm giác bơ vơ không có mẹ của những buổi trưa đó thỉnh thoảng vẫn còn về thăm tôi. Như là cái ngày ở Gare de l'Est.

4. Ở Zurich, có một cái tháp cổ rất cao. Từ trên đỉnh có thể nhìn thấy toàn thành phố. Tôi đã quên tên cái tháp đó rồi. Ngày hôm đó là một ngày mùa đông tháng Một, trời lạnh và xanh. Tuyết và băng vẫn còn đọng trên mái nhà. Tôi muốn đến thăm một nghĩa trang ở Zurich vì chỗ đó là nơi yên nghỉ của một nhà văn nào đó (mà rốt cuộc tôi cũng đã quên nốt). Bạn tôi không đồng ý. Người thường ai lại đi thăm mộ phần của kẻ không liên quan. Vậy nên chúng tôi leo lên cái tháp đó. 

Nhiều năm, nhiều tháng về sau, tôi đã quên hết sạch ở Zurich có những điều gì. Tôi quên tên cái tháp. Tôi quên tên nhà văn mà tôi muốn đến viếng. Tôi quên dòng sông, quên những người cho thiên nga ăn, quên cả người bạn đường của tôi năm đó... Nhưng tôi nhớ ở trên đỉnh tháp, tôi nhìn thấy một cọng lông tơ trắng của bồ câu. Phất phơ đính vào một khe đá hở. Phất phơ trong gió. Và lúc đó tôi đứng rất lâu nhìn nó, nhớ đến lời bài hát mà Phạm Duy dịch : "Nhiều khi tôi như sợi lông trắng bay trong trời."

5. Tôi đã quay phim lại cử động phất phơ của cọng lông trắng đó. Chiều nay khi ngồi xem lại, tôi nhìn thấy khói trắng vẫn tuôn ra từ ống khói của những căn nhà, trời xanh, tuyết đọng, mái ngói đen, tiếng cười nói râm ran của những lượt người đi lên rồi đi xuống tòa tháp. Chỉ có một cọng lông trắng bơ vơ hắt hiu lay đông trong im lặng, trong cơn gió lạnh mùa đông.

Read More

Posted by : Man vu

Share:

Avalokitesvara

Written on a dark day in September last year

A photo posted by @quynhlepq on Jul 15, 2015 at 7:41pm PDT

Read More

Posted by : Man vu

Share:

Về sự biệt ly

Phần lớn chúng ta cho rằng mình không thể chịu nổi sự biệt ly.

Điều này không đúng. Chúng ta chỉ không chịu nổi sự biệt ly bất ngờ. Nếu nó diễn ra từ tốn, chậm rãi, mỗi ngày một chút thì sớm muộn gì ta cũng an lòng mà ly biệt nhau.

*

Khác biệt giữa việc tạm biệt đồng nghiệp ở nơi làm cũ khi nghỉ việc và vĩnh biệt một ai đó khi họ lìa trần là gì? 

Chỉ là cảm giác của chúng ta đánh lừa ta rằng tử biệt là loại ly biệt duy nhất và cũng là lần chót. Nhưng trong thực tế, cái người đồng nghiệp mà ta vẫy tay chào tạm biệt kia, cả đời ta cũng không hề gặp lại họ lần nào...

*

Mỗi cá thể độc lập đều có thể tự lo liệu cho mình an ổn, yên ấm về mặt vật chất và cả về tinh thần, theo cách nào hay cách khác thôi. Vậy thì thứ duy nhất mà mình có thể dành được cho nhau cuối cùng cũng chỉ là thời gian. Thời gian để cùng chia sẻ, cùng làm thứ này thứ kia, cùng đi đây đi đó, cùng trải qua chuyện này chuyện nọ.

Nếu đến một lúc nào đó, ngay cả thời gian mà cũng không còn muốn cho nhau nữa thì nghĩa là đã không còn cần nhau trong đời. Nếu như nói : "Tôi quá bận sống cuộc đời của tôi nên không có thời gian cho A", thì cũng đồng nghĩa với việc nói : "A không nằm trong cuộc đời của tôi." Điều này còn đáng buồn hơn cả việc nói : "Tôi ghét A", vì yêu hay ghét vẫn là một thứ tình cảm được sắp xếp để nằm trong cuộc đời.

*

Người ta nói nếu muốn trở nên thành thục một việc gì đó thì hãy dành 10,000 giờ miên mật thực tập nó. 10,000 giờ tức là 417 ngày, tức là một năm, hai tháng lẻ hai ngày. Nếu nghĩ liên tục về sự ly biệt trong đúng 417 ngày, hẳn rồi ai cũng sẽ thành thục. Đó là cách làm cho sự ly biệt diễn ra chậm rãi, một cách làm cho trí não quen dần với sự việc này. Từ tốn, mỗi ngày mỗi quên, mỗi ngày mỗi xa hơn.

Bây giờ đã là hai năm bảy tháng lẻ bảy ngày.

*

Không có lựa chọn đúng hay lựa chọn sai. Chỉ là đôi lúc điều này thích hợp, vào lúc khác lại thành không thích hợp. Ai cũng đều có những mục tiêu tối thượng trong đời để truy cầu. "Đắc đạo thăng thiên" hoặc "ngắm núi Côn Luân".

Mong cho những giấc mơ truy cầu ấy rồi cũng đều thành hiện thực. Thực như một đốm lửa ấm áp trong đêm. Những người, những việc, những tới lui ...

*

Tháng bảy, lẽ ra là một mùa mưa kéo dài. Hóa ra lại là một ngày mây bay.

*

Có một câu rằng: mãi rồi cũng quen với sự biệt ly...

Read More

Posted by : Man vu

Share:

Ông già nhổ củ cải

Hôm đó họ bắt đầu bằng trò chơi kể về cuốn sách đầu tiên mà mình đọc. Nhất thời bối rối, tôi không nhớ ra, nên tôi kể họ nghe rằng mình đọc truyện cổ Andersen.

Mãi đến gần giữa trưa tôi mới nhớ ra...

Lúc đó picture book không có ở Việt Nam. Illustrated book cũng rất hiếm hoi, họa hoằn những gia đình đi Liên Xô thì mới có một vài cuốn rất đẹp của nhà xuất bản Cầu Vồng.

Mẹ tôi có vài cuốn như vậy, gom góp từ thời mẹ đi du học. Nhưng hầu hết chúng bằng tiếng Nga. Thế nên mẹ viết tay bản dịch vào bên dưới dòng kể tiếng Nga, rồi mẹ đọc tôi nghe. 

Quyển sách đầu tiên đó là chuyện về ông già trồng củ cải. Củ cải ngày càng to, to ơi là to. Ông già định nhổ lên mà một mình ông loay hoay mãi không được, ông gọi thêm bà già, rồi con gái, con trai, con chó, con mèo... Cuối cùng cả nhà cũng nhổ được cái củ cải khủng bố ấy lên và bà già nấu một nồi súp củ cải ngon tuyệt cú mèo.

Tôi còn nhớ ông già, bà già mặc quần áo kiểu nông dân truyền thống của Nga, trong căn nhà gỗ có ấm samovar,... Lúc bé tôi cũng từng ngồi tưởng tượng bao lần về cái món súp củ cải ấy, hẳn nó phải ngon tuyệt vì hình vẽ bát súp có những miếng củ cải xắt thành từng hình nho nhỏ, vàng cam, nóng sốt...

Chà, đến lúc lớn hẳn, ăn súp củ cải thật thì mới thấy rằng những thứ thuộc về trí tưởng tượng luôn luôn đẹp hơn hiện thực nhiều lắm.

Read More

Posted by : Man vu

Share:

.

Đoạn cuối của truyện viết rằng:

Trong cơn mưa phùn lất phất giữa hè, hắn đắc đạo thăng thiên, còn nàng đã tìm thấy người đưa nàng đi ngắm núi Côn Luân.

Hoặc là một mình lặng ngắm núi Côn Luân và không còn nhớ gì về 800 năm chờ đợi  khổ sở ấy nữa.

Ai cũng hạnh phúc với những lựa chọn của mình, đắc đạo thăng thiên hoặc là ngắm núi Côn Luân vào một ngày mưa mùa hạ.

Read More

Posted by : Man vu

Share:

Expiration

Những mơ ước thật ra đều có phần nào giống như đồ hộp, nghĩa là có hạn sử dụng. 

Trí nhớ, ký ức cũng như vậy.

Lời thoại của Chungking express có câu như thế này: "If memories could be canned, would they also have expiry dates?"

Chúng ta nằm trong vòng kiềm tỏa của thời gian. 

*

Viết lách, chuyện/truyện đều là những khả thể. Một buổi tối mùa hè, cô ta ngồi trong thời tiết oi ả ở một đất nước cận xích đạo, trời đứng gió và đầu óc của cô ngập tràn những dòng rời rạc từ một ý tưởng truyện, nhưng rồi cô chợt nhận ra rằng mình không cần phải viết nữa, vì rằng sẽ không còn ai nghe cả, vì rằng mọi liên lạc của cô đều đã bị chối từ.

Cách này hay cách khác.

Khéo léo hay trực tiếp.

Thông điệp vẫn sẽ là : cô đừng nói nữa, đừng thở nữa, đừng phiền hà, đừng quấy rầy, đừng xáo trộn đời sống của đây, đó, kia và nữa.

Khả thể có nghĩa rằng không cần phải viết ra. Có thể chôn nén nó, như người ta nén hàng trăm tấn đất xuống những nhà máy phóng xạ. Để mà vùi lấp. Để mà quên lãng.

Có những thời điểm, nói gì cũng thừa. Bởi lời nói hay chữ viết là một dạng phẳng dẹt, nhợt nhạt và quá sức hời hợt. Không thể nhận biết nhau, tha thứ cho nhau hay yêu quý nhau ở hình thức lời.

*

Những lá thư dài viết để chào tạm biệt dù là 10 năm trước hay 2 năm trước đều là một dạng minh chứng cho một điều tất yếu nhưng đáng buồn ở đời sống này: dù có chân thành viết ra những lời đẹp đẽ và thật lòng đến mấy, tất cả cũng chỉ là ngôn từ, một trò chơi chữ nghĩa. Không cứu vớt được gì cũng như không gieo được sự chân thành xuống bất kì ruộng tâm nào. 

Chân thành cũng có thể là một từ ngữ. Chủ quan.

* 

Viết lách là một trò chơi cá nhân. Cũng như đối thoại nghĩa là luôn luôn tính đến việc có thể trở thành độc thoại.

*

https://www.youtube.com/watch?v=CAID_2iKO5Y


Có những lúc trong cuộc sống, rất buồn khi biết tin về nhau. Rằng A còn sống đó, B còn ở kia. Rằng ngày hôm qua hôm kia hôm mai hôm này chúng ta có thể có lúc cùng nhìn thấy cùng một đám mây bay trên trời. Rằng có buổi hai người cùng đọc một quyển sách, một đoạn văn, một bài thơ, xem cùng một bức ảnh. Vậy mà chúng ta không thể nói một câu chào nhau, không thể buông một lời thăm hỏi...

Có những lúc trong cuộc sống, nhiều khi đi qua suốt một chặng đường đủ dài, như chừng mười năm, hai mươi năm, ba mươi năm, thậm chí đến tận khi cuối đời mà không hề biết thêm gì về nhau, như vậy lại là một loại nhân từ với đời sống của những cá nhân. Sẽ không có kẻ nào giữa đêm loay hoay sắp xếp lại ký ức, loay hoay với những cảm xúc cũ mới, khổ sở với những dở dang và im lặng.

Vì thế, nếu có chọn cách rời bỏ hay ra đi, xin vui lòng đi đủ lâu, để cho những thứ trong trí nhớ và cảm xúc đủ thời gian expired. Hoặc đừng quay lại nữa.

Khổ thân Marina Abramovich.

*

Người ta trở thành người xa lạ không phải chỉ bởi vì không quen biết. Có đôi khi vì quá quen biết, thân cận, rồi vì thế mà lại chọn cách rời xa để trở thành người xa lạ, dửng dưng.

Nếu nỗi khổ tâm đủ lớn...

*

Sài Gòn nói chung là buồn. 

Mà tuổi trẻ cũng buồn lắm.

Read More

Posted by : Man vu

Share:

An Almost Made Up Poem

- Charles Bukowski -


I see you drinking at a fountain with tiny
blue hands, no, your hands are not tiny
they are small, and the fountain is in France
where you wrote me that last letter and
I answered and never heard from you again.
you used to write insane poems about
ANGELS AND GOD, all in upper case, and you
knew famous artists and most of them
were your lovers, and I wrote back, it’ all right,
go ahead, enter their lives, I’ not jealous
because we’ never met. we got close once in
New Orleans, one half block, but never met, never
touched. so you went with the famous and wrote
about the famous, and, of course, what you found out
is that the famous are worried about
their fame –– not the beautiful young girl in bed
with them, who gives them that, and then awakens
in the morning to write upper case poems about
ANGELS AND GOD. we know God is dead, they’ told
us, but listening to you I wasn’ sure. maybe
it was the upper case. you were one of the
best female poets and I told the publishers,
editors, “ her, print her, she’ mad but she’
magic. there’ no lie in her fire.” I loved you
like a man loves a woman he never touches, only
writes to, keeps little photographs of. I would have
loved you more if I had sat in a small room rolling a
cigarette and listened to you piss in the bathroom,
but that didn’ happen. your letters got sadder.
your lovers betrayed you. kid, I wrote back, all
lovers betray. it didn’ help. you said
you had a crying bench and it was by a bridge and
the bridge was over a river and you sat on the crying
bench every night and wept for the lovers who had
hurt and forgotten you. I wrote back but never
heard again. a friend wrote me of your suicide
3 or 4 months after it happened. if I had met you
I would probably have been unfair to you or you
to me. it was best like this.

-


Bukowski is rough and poetic, as always.

https://www.youtube.com/watch?v=CqKyF14WKc0


...

Một nỗ lực tuyệt vọng để chuyển ngữ, vì mối cảm xúc với những thư từ và mối liên hệ, đồng cảm lạ lùng với cả Bukowski và người phụ nữ tự trầm. Bây giờ là tháng Sáu. Thời gian của mùa hè và những cuộc đời trôi về đáy sông.

Ả điên nhưng ả rất thần tiên

Một bài thơ gần như là bịa

Anh nhìn thấy em uống nước ở vòi nước, bằng đôi bàn tay bé bỏng u buồn, không, bàn tay em đâu có bé bỏng, chúng chỉ nhỏ nhắn và vòi nước thì ở tận Pháp, nơi em viết cho anh lá thư cuối cùng, anh hồi âm mà chẳng bao giờ còn nhận được lời đáp của em nữa. Em từng viết những bài thơ khùng điên với những CHÚA VÀ THIÊN THẦN, tất cả đều được viết hoa, và em quen biết bọn nghệ sĩ nổi tiếng, hầu hết chúng là tình nhân của em, và rồi anh trả lời em lại rằng, được thôi, cứ nhào vào đời bọn chúng nó đi, anh chẳng hề ghen, vì dầu gì chúng ta cũng chẳng gặp nhau bao giờ. Mình suýt nữa từng chạm mặt nhau, ở New Orleans, cách nhau có non nửa tòa nhà, nhưng lại không bao giờ giáp mặt, không bao giờ chạm đến nhau. Thế là em đi lại với cái lũ danh tiếng và viết về lũ danh tiếng và dĩ nhiên rồi em phát hiện ra rằng cái lũ ấy thì chỉ chăm chăm vào danh vọng, chứ nào để tâm đến một cô nàng xinh đẹp trên giường, hiến thân và thức giấc vào buổi sáng, để viết chữ in hoa những bài thơ về CHUÁ VÀ THIÊN THẦN. Bọn mình đều biết là Chúa ngỏm rồi, người ta bảo với bọn mình vậy nhưng khi nghe lời em nói, anh không còn chắc về sự này. Có lẽ tại vì nó được viết in hoa, Em là một trong những nhà thơ nữ tài hoa nhất, anh đã bảo với lũ xuất bản và biên tập rằng: "Chính là ả, in thơ của ả đi, ả điên nhưng ả rất thần tiên, Chẳng có tí dối trá nào nơi ngọn lửa trong ả." Anh yêu em như một gã đàn ông yêu một mụ đàn bà mà gã chẳng bao giờ chạm vào, chỉ viết lách cho nhau, gìn giữ những bức ảnh bé xíu của nhau. Hẳn là anh sẽ yêu em hơn nữa nếu anh ngồi trong một căn phòng nhỏ, vấn thuốc lá, và nghe tiếng em tè trong nhà tắm, nhưng chuyện đó đã chẳng xảy ra. Thư từ của em ngày càng ủ dột hơn, lũ người tình bội phản em. Bé ơi, anh đã viết lại cho em rằng, tất thảy tình nhân đều phản bội nhau hết. Nhưng ích gì. Em bảo em có một băng ghế để ngồi khóc than nằm bên cầu, cầu lại bắc qua sông và em ngồi nơi đó hằng đêm khóc lóc vì lũ tình nhân đã tổn thương em, lãng quên em. Anh viết thư hồi âm mà chẳng bao giờ còn nhận được lời đáp của em nữa. Một người bạn viết cho anh về vụ tự tử của em, ba bốn tháng sau vụ việc. Hằn nếu anh gặp em, anh sẽ bội phản em hoặc em bội phản anh. Như thế này có lẽ là tốt hơn cả.

Read More

Posted by : Man vu

Share: