Con cáo và chùm nho và những khả năng

1. Con cáo trong lúc đói bụng đã mờ mắt, chỉ trông thấy chùm nho mà quên mất rằng mình không biết trèo, vì vậy chuyện leo lên giàn cây hái nho xuống là điều không thể. Như vậy nó chỉ thấy được mục tiêu mà quên mất là không có phương tiện để đạt đến mục tiêu.



2. Con cáo cương quyết không từ bỏ chùm nho. Nó ngày đêm suy nghĩ tìm cách hái được nho. Ở đây sẽ dẫn đến những khả năng :



a.Hoặc là nó sẽ chờ mòn mỏi dưới giàn cây, lả đi vì đói và....có thể nho chín, rồi rụng xuống (ăn thua hên xui), hoặc có thể cáo chết đói trước khi nho rụng. Như vậy cáo là kẻ thụ động cố sống cố chết mù quáng.



b. Hoặc con cáo là một kẻ tinh ranh. Nó tìm được cách hái được nho xuống, tất nhiên là sau nhiều ngày suy nghĩ. Có thể bằng cách này hay cách khác, mỗi ngày cố gắng một chút, cuối cùng thì nó lấy được nho xuống. Nhưng nó phát hiện ra rằng nho đúng thật là rất dở và đúng là chỉ có tác dụng ăn tạm cho đỡ đói. Như trong mọi trường hợp hay thường gặp, nó sẽ lại 1 lần nữa AQ nói : "Dù sao thì ta cũng đã cố gắng hết sức".



3. Một cách tình ngờ, nó vừa quay đi thì nho rụng xuống và nó chẳng tốn công sức gì thì cũng đã có thức ăn.



4. Một cách tình cờ, nó vừa quay đi thì nho rụng xuống và một con cáo khác từ đâu đó nhảy ra vồ lấy chùm nho và ăn mất.



5. Con cáo bỏ đi. Nó không tìm được gì hơn để ăn và chết đói.

6. Con cáo bỏ đi. Nó vừa đi khỏi giàn nho thì phát hiện ra có rất nhiều thức ăn vương vãi trên mặt đất. Nó được cứu sống. Nó thấy may mắn là nó đã bỏ đi khỏi giàn nho chứ không đứng đó mòn mỏi loay hoay để rồi đói lả.



7. Con cáo nhận thấy ý nghĩa bất công của tự nhiên đối với nó, tại sao chỉ có những loài cao lớn và những loài có cánh mới có thể hái được nho. Nó tổ chức đấu tranh xã hội, làm cách mạng để chống lại bất công này.



8. Con cáo quay đi mà không tự nói với mình rằng : "Nho hẵng còn xanh". Trong đầu óc nó hoàn toàn bị ám ảnh vì chuyện chùm nho đã chín nhưng do sự kém cỏi của bản thân mà nó không hái được. Sau nó tìm được rất nhiều thức ăn khác, nhưng chùm nho chín cũng sẽ trở thành nỗi ám ảnh thường trực nhắc cho nó nhớ rằng nó tệ hại đến mức nào. Một "giấc mơ nho" tan nát.



9. Con cáo quay đi mà không tự nói với mình rằng : "Nho hẵng còn xanh". Trong đầu óc nó hoàn toàn bị ám ảnh vì chuyện chùm nho đã chín nhưng do sự kém cỏi của bản thân mà nó không hái được. Trên đường ra khỏi giàn nho, nó hoàn toàn chìm đắm trong suy nghĩ đó và không thể nhìn thấy xung quanh đầy những loại thức ăn ngon lành khác. Nó mệt mỏi, tuyệt vọng với bản thân và chết.



10. Con cáo quay đi tự nhủ "Nho hẵng còn xanh". Tâm hồn nó hoàn toàn thanh thản với sự tự mị. Nhưng thật ra thì nho đã chín từ rất lâu...

[Nói nhảm nhân một ngày hè nóng bức]

Bản trong forum không có điều thứ 7 hehe, điều thứ 7 chỉ post trong blog thôi.

Appendix

Read More

Posted by : Man vu

Share:

Về Thiện

Hôm qua, một giấc mơ dài. Tóc người bắt đầu bạc, Thiện ở tuổi 50, gầy khẳng khiu và mặc áo len màu xanh xám. Tôi 24, tóc ngang vai, áo len màu xám sáng màu. Cả hai ngồi nhìn nhau, thở dài khe khẽ.

Tôi mang sách Thiện đi đốt. Hay là tôi không đốt. Tôi không rõ. Trước đó chúng tôi có một cuộc đau khổ.

Ở tuổi 24 người ta còn trẻ không?

Thiện hỏi tôi đã đốt hết chúng à.

Tôi không trả lời có hay không, chỉ có nước mắt chậm rãi chảy. Tôi nhớ ra là tôi đã yêu Thiện trong một quãng thời gian dài dù Thiện hơn tôi gần 30 tuổi...

Rồi Thiện đi vào phòng làm việc, đóng cửa lại, nói chuyện về bản thảo với những người cộng sự hay ai đó bên nhà xuất bản. Thiện là nhà văn và Thiện sẽ viết, đã viết và không thể ngưng viết. Ô cửa kính mờ mờ làm tôi chỉ thấy nét mệt mỏi và bắt đầu già nua của Thiên hiện ra. Thiện lúc đứng lên, lúc ngồi xuống, khi tựa một bên thân vào bàn. Có lẽ Thiện cũng nhìn thấy tôi đi qua bên ngoài phòng làm việc. Ô cửa kính rất dài, tựa như một gian hàng nhỏ. Tôi có cảm giác ánh mắt hai đứa chúng tôi giao nhau. Tôi nhìn thấy Thiện mệt mỏi còn Thiện sẽ nhìn thấy gì trên gương mặt tôi.

Tôi bước ra ngoài, không rõ ngoài trời sáng hay tối, nắng hay mưa. Chiếc xe đạp nặng nề một cách kỳ lạ. Trong đầu tôi chỉ còn một suy nghĩ : Tôi đã đốt sách Thiện hay chưa?

Read More

Posted by : Man vu

Share:

Les Parapluies de Cherbourg

Đọc tóm tắt trên trang web của Idecaf thì có lẽ tưởng nó là một mélodrame, có kẻ xấu và người tốt.

Nhưng nó là cuộc sống.

Chẳng ai tốt và chẳng ai xấu.

Họ chỉ sống cuộc đời của họ, buồn rồi vui.

Phần 1 trôi qua buồn tẻ. Những đôi lứa yêu nhau, những đam mê tuổi trẻ, những bồng bột, như bao nhiêu tuổi trẻ khác...Cho dù nàng có khóc đến hết nước mắt, cho dù nàng có quỵ lụy van vỉ "Ne me quitte pas"  thì chàng vẫn sẽ ra đi. Người ta không thể coi tình yêu là cứu cánh của đời mình. Còn phải có những nghĩa vụ và trách nhiệm khác, những mục đính sống khác...

Phần thứ 2, những ngăn cách, nhưng không có kịch tính, như cuộc sống, là những lớp sóng, liên tiếp, nhẹ nhàng trôi đến. Người mẹ nói rất đúng rằng : "Chỉ có trên phim ảnh người ta mới chết vì tình yêu". Nàng quyết định, không phải là không day dứt. Nhưng nàng quyết định đúng. Đó là người đàn ông tốt. Không phải vì anh ta giàu mà anh ta không phải là người tốt. Người đàn ông yêu nàng và yêu cả những lầm lạc tuổi trẻ của nàng...Làm sao từ chối một người đàn ông như vậy, một bến bờ bình an...Ở độ tuổi của nàng, 18 tuổi, quá trẻ, nhưng dường như chỉ sau 2 tháng Guy ra đi, nàng đã trở thành người đàn bà còn trầm mặc và già cỗi hơn cả mẹ nàng.

Phần thứ 3, phần hay nhất. Chàng trở về. Ngỡ là chàng sẽ làm hỏng cuộc đời mình khi biết nàng đã ra đi. Nhưng chàng vẫn sống tiếp cuộc đời chàng. Rốt cuộc số lượng những người đàn ông làm hỏng đời mình vì một người đàn bà hình như chỉ tồn tại đa số trên phim ảnh và tiểu thuyết. Guy bỏ việc, uống rượu, cộc cằn, để rồi sau đó sống lại trong vòng tay của người kỹ nữ tóc nâu dịu dàng. Trở về sau đêm đó, biết rằng dì Elise đã mất và Madeleine sẽ ra đi, dường như Guy đã quyết định xong cuộc đời mình.

Cảnh cuối cùng, trong đêm giáng sinh, nàng lái xe ngang qua. Con nàng mang tên giống con chàng. Chàng cũng không muốn gặp nó...Nó đã không thuộc về đời chàng từ lâu...

Cảnh cuối cùng, nàng nền nã và có lẽ hạnh phúc. Nàng lái xe đi trong đêm tuyết lạnh. Mẹ nàng vừa mất 3 tháng trước. Nàng đang trở về với mái ấm, gia đình mình...

Cảnh cuối cùng, chàng đón Madeleine và con trai bằng một vòng tay rộng và ấm...

Tất cả đều hạnh phúc hay tất cả đều không hạnh phúc?

Cuộc sống trải bày những câu chuyện, chỉ kể chúng ra và rồi lại im lặng như đêm giáng sinh tuyết phủ.

Read More

Posted by : Man vu

Share:

Đọc 3 ngày mới xong quyển sách này, không phải vì nó không hay, ngược lại là khác, nó quá hay. Nhưng đọc sách lúc bị đau nửa đầu thì hình như không khôn ngoan lắm.

Holden làm mình cảm động. Nếu lúc 17 tuổi, nghĩa là bằng tuổi Holden trong truyện, mình đọc quyển sách này, có lẽ mình sẽ không chịu nổi. Phùng Khánh dịch quá tuyệt, những từ lóng, những tiếng chửi thề. Holden, thằng nhóc mới lớn, đầy những mâu thuẫn, ngổ ngáo và dịu dàng, yêng hùng và chết nhát, một cái nhìn và sự miêu tả đầy chân thực về tâm trạng con người ta khi ở tuổi dậy thì...Đọc cảnh hai anh em nhà nó, Hoden và Phoebe, lẽo đẽo theo nhau đi vào sở thú, con bé Phoebe dỗi không thèm nhìn anh nó, rồi cảnh Holden đặt con bé lên vòng ngựa gỗ quay, nhìn nó một cách say mê..., quá mức cảm động.

Đọc về cảnh thằng bé Holden đi vào trường học của Phoebe và nhìn thấy những chữ "Fuck" to tướng viết trên tường, nó buồn ghê gớm và cố chùi xóa những chữ ấy, cũng làm mình thấy cảm động vô cùng. Cả cái việc Holden luôn luôn quan tâm xem những con vịt, về mùa đông chúng sẽ ở trên trên mặt hồ đóng băng...những ấn tượng đó, trộn lẫn vào với sự cằn cỗi của đời sống, những Maurice, những Sunny, hay D.B- một ấn tượng khác về tuổi thơ đã ngã xuống khỏi mỏm đá, làm thành một cảm giác khó tả thành lời. Holden như thể một dạng thức khác của hoàng tử bé và những người canh giữ cho một tuổi thơ đã mất.

Khi đọc xong, thật ra vẫn còn rất lờ mờ về cái tựa đề truyện. Trong truyện có cảnh Holden nhìn thấy những đứa trẻ hát về cánh đồng xanh và cuộc đuổi bắt, một bài thơ của Robert Burns (cái ông mà đã từng viết câu "mọi kế họach của chuột và người đều không hoàn hảo" đó). Holden cũng nói rằng nó muốn khi lớn lên nó sẽ làm người bắt trẻ đồng xanh.

Đi tìm trên Wikipedia thì nó lý giải như sau :

Antithetically, the significance of Phoebe and Holden's relationship at the end of the story could be construed as the very sinew that ties the meaning of Holden's journey to the reader. It is in this exchange between the siblings in the park that Holden realizes he is; in fact, the catcher and he then understands that his feelings of hopeless inadequacy and displacement in his world are no longer valid, but that he truly has a purpose. As Holden becomes the catcher, Phoebe will be safe if Holden does not give in, run away and leave her; but rather, he decides to stay by her side and protect her - he does for her what no one would do for him. There is a conveyance of sacrifice in his accountability toward her as he refuses to abandon her and let her fall by the wayside. He will not let her remain a faceless child in a vast and lonely field, ignored and ignorant of the impending cliff.

However, in the final few pages of the novel, Holden realizes that he cannot take control of Phoebe's life and attempt to prevent her from growing up. Inevitably, she will make mistakes as she matures, but he sees that he must allow her to grab the "brass ring" on the merry-go-round - a symbol of adolescent errors. Inevitably, this will include some of what he terms "phoniness." Therefore, Holden has indeed changed over the course of the novel, and has come to terms, to some extent, with his inability to be a "catcher" for Phoebe and all other children - he must allow them to grow up for themselves.

Có một đoạn văn trong sách làm mình lo lắng.

Holden nói :

"Tôi bảo anh tôi thích Ring Lardner và Gasby vĩ đại các thứ. Tôi thích thật đấy. Tôi cũng mê Gasby vĩ đại đến điên lên. Anh chàng Gasby. Anh chàng thật bảnh. Ảnh khiến tôi chết được. Dù sao tôi cũng hơi mừng vì họ đã phát minh ra trái bom nguyên tử. Nếu có một trận chiến khác, tôi sẽ leo lên ngồi ngay trên quả bom ấy. Tôi sẽ tình nguyện làm thế, tôi thề với bạn"

Không hiểu sao, mình hoàn toàn tin là nó sẽ làm như thế thật.

Read More

Posted by : Man vu

Share:

Sisyphe, Thiện, và con quạ xám của Kafka

Tôi sẽ viết về Thiện, như mọi mùa xuân đến muộn. Có gì đâu, Thiện và tôi, những thế hệ không biết nhìn về phía mặt trời (dù Thiện viết hẳn một quyển sách về mặt trời). Người ta lên án chúng tôi rằng chúng tôi là những kẻ yếm thế và rằng chúng tôi đang quy chiếu cái nhìn bi quan lên mọi sự vật. Nhưng sự sống, đâu phải là một cái khung duy nhất. Trong giấc mơ gần nhất của tôi đêm qua, tôi đã thấy mình chạy như bay từ trên những cầu thang xuống những dãy phòng, rồi lại chạy tiếp qua những cánh đồng chỉ toàn đá tảng để kịp về đến hải cảng vào giờ phút nó bốc cháy. Người ta chuẩn bị dời nó đi, từ vị trí rất thấp, đem nó lên đỉnh núi và rồi biển sẽ cạn. Như vậy, những biên giới đã nhoè. Có cái khung nào cho những con số, để tôi nhìn số 1 và nói :"Trông mày gầy quá, hẳn mày là một minh chứng cho sự khốn khổ của nhân dân", hoặc tôi nhìn số 2 và nói : "Nữ thần xinh đẹp, em có cái cổ cong thật duyên dáng làm sao!". Hơn 3000 năm nay, những cái khung dịch chuyển không ngừng. Từ cách kể chuyện đầy hợp lý của những chuyện cổ tích có lớp lang : hoàng tử sẽ đánh thắng quái vật rồi mới cưới công chúa và cả 2 trị vì vương quốc, chỉ duy có lão Homere một sáng đẹp trời cương quyết trổ cửa sổ từ giữa truyện để kể: "Ulysse đang ở bữa tiệc và chàng nhìn Nausica" cho đến một ngày Kafka - con qua xám của châu Âu dừng lại và hỏi: "Trật tự, có lý, chúng là cái gì, trong khi chúng ta vẫn còn sống đây?". Và chuyện Oedipus cùng Sysiphe, hai cả mang linh hồn từ thời Hy Lạp cổ...





[chưa xong, vẫn chưa hết buồn ngủ, có lẽ bị lây bệnh của Nakata rồi.]

Read More

Posted by : Man vu

Share:

1 bài viết từ tháng 7 năm trước

Một chút xíu suy nghĩ về vài chữ nghĩa mới đọc được trong thời gian gần để làm ra bộ là mình có suy nghĩ (sau) khi đọc sách.

Đọc sách truyện, sách nghiên cứu văn học mãi thì rồi cũng chán. Chuyển sang đọc một ít về văn hoá thử xem sao nào. Vô tình với được “Theo vết chân những người khổng lồ”, một tập sách tập trung những bài viết về các lý thuyết văn hoá. Bốc đại một bài ra đọc, lấy bài về các môn đồ của Durkheim, chắc vì thấy tên tác giả quen quen, không nhớ là thấy ở đâu rồi(hay là nhớ nhầm thành Durrenmatt?).Người ta không đưa ra giải đáp vấn đề Durkheim là ai cả nên rốt cuộc mình cũng không thể biết được, nhưng lần mò theo những cái tên, đã tìm thấy được một chút xíu những gợi mở. Một khái niệm tự dưng gây xao xuyến. Dường như người ta đọc sách để đi tìm những cái thân quen vận vào bản thân nhiều hơn là đi tìm sự mới lạ, nhất là với những tác phẩm mang tính suy trầm hoặc ở một tầm trên.

“Trí nhớ tập thể”, khái niệm và đồng thời cũng là tên của công trình nổi tiếng nhất do Maurice Halbwachs công bố. Halbwachs đưa ra quan điểm rằng chúng ta không tự động ghi nhớ những sự kiện. Đó là một quá trình có sự chọn lọc. Hơn nữa, từ đó phải đưa ra một sự thừa nhận rằng, vậy thì trí nhớ của chúng ta về quá khứ là không đầy đủ. Có nhiều sự kiện chúng ta đã bỏ qua, đã đi qua mà không mãy may rung động trong lòng, ngược lại có những sự kiện rất mỏng manh thoáng chốc nhưng lại là một dấu ấn sâu đậm trong tâm hồn con người. Dĩ nhiên là ta chẳng có gì phàn nàn về quan điểm này. Nó không có gì sai cả.

Bước đi lên thêm của Holbwachs là việc tự vấn tại sao trí nhớ một vấn đề tưởng chừng như rất cá nhân ấy lại có hiện tượng trong một cộng đồng, một tập thể, một thể chế, một nghi lễ có rất nhiều người chỉ tập trung xoay quanh vào ghi nhớ những sự kiện trong quá khứ thuộc trách nhiệm gìn giữ và duy trì của mình. Có thể lấy ví dụ giống như người Việt Nam ở hải ngoại lưu ly từ biến loạn 75 thì tập trung ghi nhớ về sự kiện quốc tán này, còn người Việt trong bản xứ lại ghi nhớ cũng cùng trong quãng thời gian đó là chiến thắng của quân đội Bắc Việt. Halbwachs lập luận rằng chính những nhu cầu vấn đề, niềm tin trong hiện tại quyết định trí nhớ về quá khứ. Như vậy tức là vào mỗi thời đại, lịch sử sẽ có một cái nhìn dịch chuyển đôi chút. Tôi nghĩ là đôi chút thôi vì dẫu sao chúng ta cũng không tránh khỏi cái “dớp” của người đi trước. Không hẳn như Holbwachs nghĩ rằng trí nhớ tập thể sẽ liên tục được làm mới và thay đổi qua những thế hệ khác nhau. Dẫu sao thì các sử gia thời hiện tại vẫn phải dựa vào những cái nhìn đã được ghi chép của lớp người trước, thế hệ trước để đi tiếp. Mà một cái nhìn, nói gì thì nói, khi đã đưa ra một cái nhìn thì ít nhiều gì nó cũng có cái khung của nó. Nhìn một cái rất hoài nghi, sẽ một lúc nào ta tự hỏi rằng phải chăng lịch sử đúng ra là một gương mặt hoàn toàn khác mà mình không biết. Có thể lật 180 độ vấn đề như vấn đề Quang Trung. Với thời Nguyễn thì đó là nghịch tặc Tây Sơn nhưng với thời bây giờ thì là anh hùng áo vải Nguyễn Huệ. Một điều đơn giản lấy từ Holbwachs ra chứng minh là cách nhìn nhận này được tạo thành do 2 yếu tố : thứ nhất, xét ngay trong hoàn cảnh nội tại đương thời thì có 2 tập thể, hai cộng đồng với hai trí nhớ tồn tại song song, thứ hai vào thời điểm hiện tại, dưới một chế độ như thế này thì vấn đề một cuộc khởi nghĩa mà trong đó người đứng đầu xuất thân từ bình dân có một tác động xã hội nào đó. Suy cho cùng là vì những lợi ích thời đại. Cũng không có gì lạ.

Vậy thì niềm tin của chúng ta là một dạng trí nhớ tập thể. Một dạng xác lập chung của cộng đồng? Như lịch sử và tôn giáo cũng là trí nhớ tập thể ? Sao mà gần giống như khái niệm tất cả đều là tưởng tượng. Âm nhạc là tưởng tượng, văn học, kiến trúc, chiến tranh, ý nghĩa, những danh từ, khái niệm đều là tưởng tượng. Con người bị gọi là phức tạp nhất trong động vật vì nó lỡ tưởng tượng ra quá nhiều. Và nó là một chủng loại cả tin, lỡ tưởng tượng ra rồi thì tin luôn cho xong. Ặc ặc. Vậy thì chúng ta có phải là ký ức ? Chúng ta sẽ mất đi một lúc nào đó, vì đi cùng ký ức là song hành lãng quên ? Ngày đã qua và tôi sẽ không trở lại ? Tôi chỉ nhớ những gì trong phạm vi liên quan đến cá nhân. Nhưng cá nhân tôi lại sống trong một tập thể. Chẳng có gì mới, cái này Sartre nói rồi. Pierre Nora đã viết một cuốn sách tên là “Những di chỉ của ký ức”, trong đó ông ta phân ra rạch ròi khái niệm ký ức và lịch sử. Không đồng tình với Nora về chuyện này. Nora cho rằng lịch sử là sự thật còn ký ức là trí nhớ bị xuyên tạc của con người. Nhưng cái gì là sự thật ? Sự thật không bao giờ có một, có nhiều sự thật cho mỗi người, thoả thuê mà chọn. Ai cần sự thật để sống ? Nhớ đến Camus : không có sự thật nào mà không hàm chứa trong mình một nỗi đắng cay. Câu nói này đã làm lao đao suốt một quãng thời gian, vì thấy nó ứng nghiệm với hoàn cảnh quá. Sự thật nào cũng đắng cay. Nhưng mà sự thật bây giờ thì có nhiều lắm. Đó là vì Camus đã chọn sự thật đắng, như chocolate hạnh nhân, còn một vài người khác thì ăn được sự thật chocolate nhân sữa. Đùa chút.

Sự tồn tại của con người có phải là một trí nhớ tập thể không ? Vẫn lại luẩn quẩn vấn đề tôi có tồn tại hay không? Sao mà vất vả thế, đến mức nhiều khi phải phì cười vì sự lố lăng này. Đọc ít sách quá nên chẳng có gì mà sống mà gân cổ lên gào với đồng loại. Rồi nhiều lúc cũng lại phì cười vì phát hiện ra mình đã chọn một sự thật đáng cười quá, nhiều người giữa cuộc sống không sách vở đã chọn nó chứ không chọn một con bé hay ôm sách lảm nhảm như hâm. Thực ra mà nói một cách thẳng thắn thì tại sao, lý do nào khiến cho tâm hồn mình bị ấn tượng bởi cụm từ trí nhớ tập thể ? Vì Dung, rất thẳng thắn thừa nhận. Dung làm tất cả chúng tôi, tất cả những người biết Dung đều phải gào lên rằng Dung có phải là một giấc mơ ? Từ lâu rồi, từ những ngày đầu tiên sau tai nạn đó, cả hai đứa bé nhỏ nhỏ đã oà lên khóc trong căn gác xép : “ Hai đứa mình đã mơ ra Dung đúng không?”. Khẳng định vấn đề : con người ta có thể có những giấc mơ giống nhau, trí nhớ giống nhau. Dung đã bị biến mất trên sự thật vì bản thân đối tượng chính đã từ chối ký ức. Sạch sẽ là trắng phau. Sang Pháp từ 3 tuổi, không biết tiếng Việt, không biết chơi violin, chưa bao giờ gặp những người xa lạ này. Đối tượng đã vong thân, chỉ còn trí nhớ là tồn tại, một dạng vòng tròn đã mất tâm, chỉ còn những đường vòng xung quanh, là trí nhớ của một vài người về nó. Có một ngày nào trong trường hợp cộng đồng quá bé nhỏ, trí nhớ sẽ bị tiêu huỷ? Nỗi sợ một ngày nào đó, khi những người này mất dần mất mòn đi, khi chính mình qua đi sẽ không còn một trí nhớ, một ký ức nào về Dung nữa. Hay đồng nhất với nó phải là sự thừa nhận về việc tưởng tượng ra một trí nhớ, như trong vòng phấn thần kỳ của Borges? Lịch sử tiến triển của loài người cho thấy tất cả mọi trí nhớ tập thể đều có thể bị chôn vùi một lúc nào đó, một mối đe doạ thật sự. Làm người có cảm giác mình như một cái bóng bị gặm mất từng chút một mỗi ngày. Tôi thật sự sợ bị lãng quên. Tôi có là cái gì đâu, quá bé, quá nhỏ, quá vô nghĩa.

Tiếp tục vấn đề, lại bắt đầu hỏi vậy thì cái gì không phải là trí nhớ ? Hư ảo quá, đúng không ? Tự dưng rơi vào mây mù, không thấy gì nữa cả. Tình yêu có phải là trí nhớ tập thể, trong đó ngoài việc hai đối tượng chính ghi nhớ còn có sự ghi nhớ “đồng loã” của những đối tượng tập thể xung quanh? Xã hội của là một dạng trí nhớ tập thể? Vậy thì vấn đề trí nhớ tập thể trở thành một mối đe doạ khủng khiếp cho chính bản thân cá nhân con người vốn rất nhỏ bé. Có phải vì thế là sự háo danh trở nên có căn cứ và cơ sở hơn ? Để một điều bé bỏng không trở thành của tập thể, để nó chỉ mãi là trí nhớ cá nhân thì tốt nhất là nên giữ nó lại? Nhưng làm sao giữ? Làm sao phá bỏ tính tập thể của trí nhớ để có thể phân mảnh trí nhớ ra, để có thể phá vỡ tính liên kết của cộng đồng ? Vẫn là vì những lý do cá nhân. Tôi rất sợ bị lãng quên. Mặc dù tôi không muốn trở thành 1 dạng trí nhớ tập thể. Tại sao lại mâu thuẫn như thế ? Vì chưa thoả lòng một điều gì ? Tính nửa vời : một mặt vừa không muốn biến mất, một mặt lại muốn an phân trong một tập thể nhỏ nhỏ thôi. Ặc, rất đáng cười, con người. Ừ thì như Umberto Eco nói đó, đi tìm sự thật biết cười mà. Có thể nói thế này, nhại theo câu của Camus : không có sự thật nào mà không hàm chứa trong nó những điều buồn cười, hay là không có sự thật nào mà không hàm chứa trong nó tính hư ảo. Nó chỉ là một trí nhớ của rất nhiều người thôi, và có gì bảo đảm không, cho sự đúng của nó, cho sự tồn tại của nó ? Hình như không. Tôi lại thua cuộc nữa rồi.

Read More

Posted by : Man vu

Share:

8 đoản khúc ngày 17.1.07

1.Những người yêu nhau, họ khóc.

2.Chiếc đu nhỏ bay cao, tung lên trời thay vì là màu xanh của dải ruy băng thì lại là một khoảng không trống rỗng. Hẳn gió đã đẩy đưa thay cho bàn tay người yêu...

Khi tôi đến gõ cửa, có tiếng thì thầm sau khe cửa, tôi không thể nghe rõ. Và màu nâu của cánh cửa, màu xanh của đường viền, màu bạc của cái núm làm tôi nhớ Rumi cùng Omar Khayyam. "Chẳng còn Anh mà cũng chẳng còn Em". Người ở trong cửa không trả lời tôi. Cửa vẫn đóng và tôi vẫn biết bên trong có người. Dây thường xuân vấn vít leo trên những ô chạm khéo léo nơi hốc tường. Có thể mùa xuân chim câu sẽ tha về nơi này những nụ tường vi...

3.Tôi vẫn đang đứng trên thảm cỏ, đứng với chiếc khăn trải dài xuống tận mặt cỏ, là là bay như thể nó trôi trên nước. Bó hoa trên tay tôi đã héo từ lâu. Những nụ cúc trắng bé hon, những lá cỏ đinh nhu cũng đã lả đầu. Bó hoa tôi tự kết và buộc lại bằng dải băng buộc tóc của mình giờ cũng lại chính tay tôi thả cho nó tan ra theo cơn gió thổi. Những xác hoa tung ra theo nhịp đẩy của đồng cỏ, phập phồng phập phồng, đất đang thở, cỏ đang thở...

4.Buổi tối tôi trở lại với ngọn đèn trên tay. Cánh cửa vẫn đang đóng và tôi phân vân không biết có nên gõ vào hay không. Bất kỳ một âm vang nào cũng có thể làm những xác hoa ban sớm thức giấc và giật mình. Cỏ đã ngủ ngoan giờ này. Tôi đã đứng lặng rất lâu trước cửa. Trong sự phân vân của mình, tôi lỡ tay chao nghiêng chiếc đèn. Lửa liếm bén lớp giấy mỏng tang cùng những nan tre. Nó bùng cháy ngay trước mắt tôi. Xác giấy bay vút lên trời như bầy đom đóm nhỏ.

5. Tôi đứng chôn chân tại chỗ cho đến khi con đom đóm nhỏ nhất cũng tan biến. Có lẽ chúng về với cỏ dù rằng người xưa bảo "hủ thảo sinh huỳnh".Hay có thể cỏ đã ru êm những con đom đóm lạc loài thoát ra từ bàn tay tôi trong đêm nay. Đêm yên tĩnh đến độ tiếng đập cánh của chúng cũng rất mỏng. Nhạt như ánh trăng.

6.Tôi có thể tưởng tượng, đó là thứ duy nhất tôi còn lại trên thân mình, khi tôi đứng chân trần, ngồi bên dòng chảy của con nước đầu nguồn. Bờ suối, rong rêu xoà xuống đong đưa. Tôi cúi xuống, nghiêng thật sát gương mặt mình trên dòng nước. Rất có thể nước kể cho tôi nghe Khayyam đã đặt đôi mắt mình vào dòng chảy ra sao khi viết những dòng này :

Trên cỏ xanh, bên dòng suối rầm rì

Ta đọc thơ, uống rượu đến tận đêm khuya

Em có nghe dòng nước đang thủ thỉ

"Ta ra đi là sẽ không về"

7. Gulistan như một chàng Bohemien với cây đàn guitar đứng đó. Ở đồng cỏ chỉ có hai người chúng tôi. Chàng Bohemien trẻ tóc nâu và áo ngắn, sau khi trao tôi nụ hôn cuối cùng đã đọc tôi nghe bản tình ca của mùa hè, những đêm sâu, thật sâu : "Trước khi chôn vùi thân em, ta đã rải tóc ngà trên mặt em. Ước gì đêm nay đượm mùi hương chia rẽ mãi mãi em ta với ánh sáng của Thiên Đường, nơi mà ta không ở, mà ta không muốn vào, vì em đã cho ta những hoan lạc mà thánh nhân không bao giờ biết đến. Nhiều lần, ta đã vượt qua được sự đau đớn và cười với những hoa hồng trong vườn ta. Ta tự nhủ thầm rằng nếu ta còn giữ em lâu hơn nữa, có lẽ ta sẽ quen nhiều với nhan sắc em, với cái duyên của em và ta sẽ không còn yêu em như trước nữa".

8. Những con ve sầu, chúng ca hát và chết chỉ trong vỏn vẹn có một mùa hè. Cỏ cũng đã bắt đầu ngả màu.

Read More

Posted by : Man vu

Share: